Η επιμονή της ακρίβειας
Παρά τις μετρήσιμες βελτιώσεις στην ελληνική αγορά εργασίας, όπως η συστηματική μείωση της ανεργίας και οι διαδοχικές αυξήσεις στον κατώτατο μισθό, η οικονομική πραγματικότητα για τον μέσο εργαζόμενο παραμένει επισφαλής. Οι αριθμοί, αμείλικτοι κριτές, καταδεικνύουν μια διαρκή διάβρωση της αγοραστικής δύναμης, ένα φαινόμενο που επηρεάζει καθοριστικά το βιοτικό επίπεδο της ελληνικής κοινωνίας.
Η αποκαρδιωτική υστέρηση του πραγματικού μισθού
Ειδικότερα, οι αναλύσεις των πραγματικών μισθών σκιαγραφούν ένα δυσοίωνο τοπίο. Ο μέσος πραγματικός μισθός στην Ελλάδα σημειώνει σημαντική υστέρηση σε σχέση με τις προ κρίσης εποχές. Συγκριτικά με το 2009, οπότε και η οικονομική κρίση άρχισε να εκδηλώνεται, η σημερινή τιμή του πραγματικού μισθού είναι χαμηλότερη κατά περίπου 31%. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι, παρά τις ονομαστικές αυξήσεις, η δυνατότητα των νοικοκυριών να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες και να διατηρήσουν ένα αξιοπρεπές επίπεδο διαβίωσης έχει συρρικνωθεί δραματικά.
Η εξέλιξη αυτή δεν είναι απλώς μια στατιστική παρατήρηση. Αποτελεί πολιτικό και κοινωνικό ζήτημα με πολλαπλές διαστάσεις:
- Κοινωνική Ανισότητα: Η διατήρηση χαμηλών πραγματικών μισθών διευρύνει το χάσμα μεταξύ εισοδηματικών τάξεων.
- Απουσία Ανάπτυξης: Η αδύναμη αγοραστική δύναμη αναστέλλει την εσωτερική κατανάλωση, βασικό πυλώνα της βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης.
- Δημογραφικά Ζητήματα: Η δυσκολία εξασφάλισης ενός αξιοπρεπούς εισοδήματος αποτελεί παράγοντα φυγής για τους νέους και αποθαρρύνει τη δημιουργία οικογένειας.
Η ευθύνη της πολιτείας
Η αντιμετώπιση του φαινομένου της ακρίβειας και της συνεπαγόμενης μείωσης της αγοραστικής δύναμης απαιτεί συστηματικές και αποφασιστικές παρεμβάσεις εκ μέρους της πολιτείας. Δεν αρκούν οι αποσπασματικές ενέργειες. Απαιτείται ένας ευρύτερος σχεδιασμός που θα περιλαμβάνει:
- Μέτρα για τον έλεγχο των τιμών και την καταπολέμηση της αισχροκέρδειας.
- Πολιτικές ενίσχυσης του εισοδήματος των εργαζομένων, πέραν των ονομαστικών αυξήσεων.
- Επενδύσεις στην παραγωγική ανασυγκρότηση της οικονομίας με στόχο τη δημιουργία θέσεων εργασίας υψηλής προστιθέμενης αξίας και κατ’ επέκταση υψηλότερων μισθών.
Η αποκατάσταση της αγοραστικής δύναμης δεν είναι απλώς μια οικονομική επιδίωξη, αλλά θεμελιώδης προϋπόθεση για την κοινωνική συνοχή και την πολιτική σταθερότητα. Η παρατεταμένη οικονομική δυσπραγία των πολιτών ενέχει κινδύνους που υπερβαίνουν την απλή οικονομική στατιστική, επεκτείνονται στο σύνολο του κοινωνικού και πολιτικού ιστού.