Η πρόταση ΣΥΡΙΖΑ για νέο φόρο: Προβληματισμοί περί οικονομικής εφικτότητας

Η πρόσφατη δημόσια τοποθέτηση του πρώην Πρωθυπουργού κ. Αλέξη Τσίπρα, περί εισαγωγής ενός «πατριωτικού φόρου» ως μέσου χρηματοδότησης ενός προγράμματος ύψους 13 δισεκατομμυρίων ευρώ, θέτει επί τάπητος κρίσιμα ερωτήματα αναφορικά με την τεκμηρίωση και την πρακτική της εφαρμογή. Η πρόταση αυτή, όπως και κάθε οικονομική πρωτοβουλία με σημαντικό δημοσιονομικό αποτύπωμα, απαιτεί προσεκτική εξέταση των υποκείμενων παραδοχών.

Η αριθμητική της πρότασης: Αναντιστοιχίες και ερωτήματα

Βάσει των δηλώσεων του υπουργού Επικρατείας, ο ΣΥΡΙΖΑ εκτιμά έσοδα ύψους 145 εκατομμυρίων ευρώ από τον εν λόγω φόρο. Η σύγκριση του ποσού αυτού με το συνολικό κόστος του προτεινόμενου προγράμματος (13 δισεκατομμύρια ευρώ) αναδεικνύει μία εντυπωσιακή απόκλιση. Συγκεκριμένα:

• Το προτεινόμενο πρόγραμμα απαιτεί χρηματοδότηση της τάξεως των 13.000.000.000 ευρώ.
• Τα εκτιμώμενα έσοδα από τον «πατριωτικό φόρο» ανέρχονται σε 145.000.000 ευρώ.

Η αναλογία μεταξύ των δύο μεγεθών υποδηλώνει ότι ο «πατριωτικός φόρος», όπως έχει περιγραφεί, θα κάλυπτε μόλις το 1,11% του συνολικού απαιτούμενου ποσού. Ειδικοί αναλυτές του δημοσίου χρέους και φορολογικοί οικονομολόγοι επισημαίνουν ότι μία τέτοια αναντιστοιχία καθιστά την πρόταση μη εφαρμόσιμη ως κύρια πηγή χρηματοδότησης, εγείροντας σοβαρές αμφιβολίες για τη βιωσιμότητά της.

Κίνδυνοι και επιπτώσεις μιας ανεδαφικής οικονομικής πολιτικής

Η πολιτική ρητορική συχνά χρησιμοποιεί έννοιες όπως «πατριωτισμός» για να προσδώσει συναισθηματική φόρτιση σε οικονομικά μέτρα. Ωστόσο, η διασύνδεση αυτή δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ανάγκη για ρεαλιστικό δημοσιονομικό σχεδιασμό. Η επιβολή φόρων με ανεπαρκείς προβλέψεις εσόδων ενδέχεται να οδηγήσει σε:

• Δημοσιονομικά κενά.
• Αύξηση του δημόσιου χρέους.
• Διαταραχές στην οικονομική σταθερότητα.
• Δυσπιστία των πολιτών προς τις κυβερνητικές δεσμεύσεις.

Η ελληνική οικονομία, με την ιστορία δημοσιονομικών προκλήσεων που τη χαρακτηρίζει, απαιτεί προσεκτικούς χειρισμούς και προτάσεις βασισμένες σε συγκεκριμένα, μετρήσιμα και εφικτά δεδομένα. Η ενίσχυση της φορολογικής βάσης και η ορθή διαχείριση των δημοσίων εσόδων αποτελούν κεντρικούς άξονες για την οικονομική ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή. Κάθε πρόταση που αποκλίνει από αυτή την αρχή κινδυνεύει να αναπαράγει παλαιότερες αυταπάτες, με αρνητικές συνέπειες για το σύνολο της κοινωνίας.