Το ζήτημα της κατ’ οίκον διδασκαλίας

Πληροφορίες που περιήλθαν στην Ομοσπονδία Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών Λειτουργών Ελλάδας (ΟΙΕΛΕ) υποδεικνύουν μια αξιοσημείωτη αύξηση στον αριθμό των αιτήσεων για κατ’ οίκον διδασκαλία (homeschooling) μαθητών ιδιωτικών σχολείων. Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται εντονότερα τα τελευταία έτη, ιδίως μετά την περίοδο των περιορισμών λόγω COVID-19, με τις ετήσιες αιτήσεις να προσεγγίζουν πλέον έναν σημαντικό αριθμό.

Το ιστορικό πλαίσιο και η πανδημία

Παραδοσιακά, η κατ’ οίκον διδασκαλία στην Ελλάδα αποτελούσε μια ελάχιστα διαδεδομένη πρακτική, συνδεδεμένη κυρίως με ειδικές περιπτώσεις υγείας ή άλλες εξαιρετικές συνθήκες. Η πανδημία, ωστόσο, και οι αναγκαστικές μορφές εξ αποστάσεως εκπαίδευσης που αυτή επέβαλε, φαίνεται να μετέβαλαν άρδην την αντίληψη και την αποδοχή της. Η μαζική υιοθέτηση της τηλεκπαίδευσης κατά την περίοδο των lockdowns πιθανότατα δημιούργησε ένα νέο πλαίσιο, ενθαρρύνοντας οικογένειες να εξετάσουν εναλλακτικές μεθόδους εκπαίδευσης εκτός του παραδοσιακού σχολικού περιβάλλοντος.

Κίνδυνοι για τη διαφάνεια και την ισονομία

Η ΟΙΕΛΕ εκφράζει σοβαρές ανησυχίες σχετικά με την πιθανή εργαλειοποίηση της κατ’ οίκον διδασκαλίας, ιδίως από ιδιωτικά σχολεία. Ο φόβος είναι ότι το σύστημα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την εξυπηρέτηση αλλότριων σκοπών, όπως η αποφυγή εξετάσεων ή η δημιουργία «εικονικών» μαθητών, υπονομεύοντας έτσι τις αρχές της διαφάνειας και της εκπαιδευτικής ισονομίας. Η έλλειψη αυστηρού ρυθμιστικού πλαισίου και ελέγχου μπορεί να οδηγήσει σε φαινόμενα που διαστρεβλώνουν τον χαρακτήρα της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

Προτάσεις και αναγκαίες μεταρρυθμίσεις

Για την αποτελεσματική αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων, κρίνεται επιτακτική η ανάγκη για:

• Αυστηροποίηση του νομοθετικού πλαισίου: Καθορισμός σαφών κριτηρίων και προϋποθέσεων για την αίτηση και έγκριση κατ’ οίκον διδασκαλίας.
• Ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου: Δημιουργία δομών που θα διασφαλίζουν την ποιότητα και την εγκυρότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης.
• Προστασία των εκπαιδευτικών δικαιωμάτων: Διασφάλιση ότι όλοι οι μαθητές λαμβάνουν ισότιμη και αξιόπιστη εκπαίδευση, ανεξαρτήτως της επιλεγείσας μεθόδου.

Η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει ότι η κατ’ οίκον διδασκαλία δεν θα αποτελέσει ένα παράθυρο για παρατυπίες, αλλά μια νόμιμη και εποικοδομητική εναλλακτική, πάντοτε υπό την αιγίδα των αρχών της διαφάνειας και της εκπαιδευτικής ισονομίας.