Αυξητικές τάσεις στην κατ’ οίκον διδασκαλία
Πληροφορίες που περιήλθαν σε αρμόδιους φορείς καταδεικνύουν αξιοσημείωτη αύξηση των αιτήσεων μαθητών ιδιωτικών σχολείων για κατ’ οίκον διδασκαλία (homeschooling) κατά τα τελευταία έτη. Το φαινόμενο αυτό εντάθηκε ιδιαιτέρως μετά την περίοδο της πανδημίας του COVID-19, με τις ετήσιες αιτήσεις να αγγίζουν πλέον σημαντικούς αριθμούς. Η τάση αυτή εγείρει ερωτήματα σχετικά με τις συνθήκες αυτής της επιλογής και τις ευρύτερες επιπτώσεις της στο εκπαιδευτικό σύστημα.
Το πλαίσιο του homeschooling στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα, το πλαίσιο για την κατ’ οίκον διδασκαλία είναι συγκεκριμένο και ορίζεται από το Νόμο 1566/1985. Η δυνατότητα αυτή παρέχεται σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όπως ζητήματα υγείας που πιστοποιούνται από δευτεροβάθμια υγειονομική επιτροπή ή σοβαρές εκπαιδευτικές-παιδαγωγικές δυσκολίες που βεβαιώνονται από δημόσιο φορέα, όπως τα Κέντρα Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης (ΚΕΔΑΣΥ). Η διαδικασία απαιτεί την αίτηση των γονέων προς τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας ή Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και την έγκριση του Σχολικού Συμβούλου.
Προβληματισμοί και ζητήματα εφαρμογής
Η παρατηρούμενη αύξηση των αιτήσεων για κατ’ οίκον εκπαίδευση, ειδικότερα από την πλευρά των ιδιωτικών σχολείων, χρήζει περαιτέρω διερεύνησης. Αναδεικνύονται προβληματισμοί αναφορικά με:
- Διαφάνεια των διαδικασιών: Η διασφάλιση ότι οι αιτήσεις θεμελιώνονται σε πραγματικές και τεκμηριωμένες ανάγκες, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.
- Ισότητα ευκαιριών: Η τήρηση της αρχής της ισότητας στην πρόσβαση στην εκπαίδευση και η αποφυγή δημιουργίας δυο ταχυτήτων μαθητών.
- Ποιότητα της εκπαίδευσης: Η διασφάλιση ότι οι μαθητές που επιλέγουν το homeschooling λαμβάνουν εκπαίδευση ισάξιας ποιότητας με αυτή των σχολικών μονάδων.
- Κοινωνικοποίηση των μαθητών: Οι επιπτώσεις στην κοινωνική ανάπτυξη των παιδιών που απομακρύνονται από το σχολικό περιβάλλον.
Τομέας ιδιωτικής εκπαίδευσης και ο ρόλος του
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στην περίπτωση των ιδιωτικών σχολείων. Δυστυχώς, ιστορικά, υπήρξαν περιπτώσεις όπου η κατ’ οίκον διδασκαλία χρησιμοποιήθηκε ως μέσο για παρακάμψεις του θεσμοθετημένου εκπαιδευτικού πλαισίου. Είναι κρίσιμο να διασφαλιστεί ότι η επιλογή αυτή δεν καθίσταται εργαλείο για τη μη τήρηση των προβλεπόμενων από το νόμο διαδικασιών ή για την εξυπηρέτηση άλλων, μη παιδαγωγικών, σκοπών. Η αυστηρή εφαρμογή της νομοθεσίας και η ενδελεχής εποπτεία είναι απαραίτητες για την προάσπιση της ακεραιότητας του εκπαιδευτικού συστήματος.
Επιβεβλημένη η εποπτεία
Η πολιτεία οφείλει να επιδείξει την απαιτούμενη προσοχή στην αυξητική τάση της κατ’ οίκον διδασκαλίας. Οι αρμόδιες υπηρεσίες καλούνται να εντείνουν τους ελέγχους, διασφαλίζοντας την απόλυτη τήρηση του νόμου και αποτρέποντας κάθε ενδεχόμενη στρέβλωση. Η διαφάνεια στις διαδικασίες και η ισότιμη εφαρμογή των κανόνων σε όλους τους μαθητές, ανεξαρτήτως της εκπαιδευτικής τους επιλογής, αποτελούν θεμέλιο για ένα δίκαιο και αποτελεσματικό εκπαιδευτικό σύστημα.